JE, MBIO ZINAWEZA KUUZA UTALII?, PANDE MSAKUZI MARATHON YATOA JIBU

Na Beatus Maganja - Ni mara ngapi tumewahi kufikiria kwamba mbio zinaweza kugeuka kuwa jukwaa la kuitangaza Tanzania? Je, inawezekana mtu akaja kukimbia, lakini akaondoka akiwa balozi wa utalii wa nchi au Hifadhi husika? Kwa muda mrefu, wengi wamekuwa wakitazama michezo kama burudani au njia ya kujenga afya pekee. Lakini duniani kote, mtazamo huo umebadilika. Leo, michezo imekuwa sekta inayochochea utalii, biashara, uwekezaji na ajira. Tanzania nayo imeanza kuonesha kwamba inaweza kutumia mkakati huo kwa mafanikio.

Kauli ya Waziri wa Mawasiliano na Teknolojia ya Habari, Mhe. Angellah Kairuki (Mb.) alipoipongeza TAWA Agosti 01, 2026 kwa kutumia michezo kutangaza utalii kupitia Pande Msakuzi Marathon ni uthibitisho kwamba Serikali imeanza kuona thamani ya kile kinachoitwa sports tourism, utalii unaojengwa kupitia matukio ya michezo. Huu ni mtazamo ambao mataifa mengi duniani yameutumia kujitangaza kimataifa na kujenga uchumi wake.

Kinachovutia zaidi si idadi ya zaidi ya washiriki 800 waliokimbia ndani ya Hifadhi ya Pande. Kinachovutia ni sababu iliyowafanya wafike Pande. Wengine walifika kwa ajili ya mashindano, lakini wengi walijikuta wakivutiwa na mazingira ya hifadhi, wakapiga picha, wakajifunza kuhusu vivutio vya utalii na kuondoka na hamasa ya kurudi tena pamoja na familia na marafiki. Hapo ndipo michezo inapogeuka kuwa daraja la kuingiza wageni kwenye utalii..

Kwa miaka mingi, Hifadhi ya Pande imekuwa ikijulikana zaidi kama eneo la uhifadhi. Sasa inaanza kujengwa kama kitovu cha michezo, mapumziko na burudani. Huo ni mwelekeo mpya unaopanua maana ya hifadhi kutoka sehemu ya kutazama wanyamapori pekee hadi kuwa eneo linaloweza kutoa uzoefu mpana wa maisha kwa wananchi na wageni.

Faida zake haziishii ndani ya hifadhi. Kila mshiriki anayefika kwenye mashindano anahitaji usafiri, chakula, maji, malazi, huduma za afya, mawasiliano na bidhaa mbalimbali. Hiyo ndiyo fedha inayozunguka kwenye uchumi wa wananchi. 

Ndiyo maana kauli ya Waziri Kairuki ya kuwakaribisha wawekezaji ndani ya Hifadhi ya Pande ina uzito mkubwa. Miundombinu ya kisasa inayojengwa leo kuanzia bwawa la kuogelea la viwango vya Olympic, viwanja vya michezo, maeneo ya malazi na burudani, si maandalizi ya tukio moja tu. Ni uwekezaji wa muda mrefu unaolenga kuhakikisha Pande inaendelea kuvutia wageni hata baada ya AFCON 2027 kumalizika.

Tamko la Mwenyekiti wa Bodi ya Wakurugenzi ya TAWA Mej. Jen. (Mstaafu) Hamis R. Semfuko, kuhusu kuandaa AFCON International Marathon 2027, linaonesha kwamba mafanikio ya Pande Msakuzi Marathon hayataishia kuwa kumbukumbu ya siku moja. Badala yake, yanakuwa msingi wa kuijenga Tanzania kama kitovu cha utalii wa michezo katika ukanda wa Afrika Mashariki.

Pengine somo kubwa zaidi kutoka Pande si kwamba watu walikimbia kilomita 2, 5, 10 au 21. Somo kubwa ni kwamba Tanzania imeanza kuonesha kuwa utalii hauuzwi kwa mabango na matangazo pekee, bali unaweza kuuzwa kupitia uzoefu wa watu. Mtu anayekimbia ndani ya hifadhi, anayepumua hewa safi ya misitu, anayepiga picha za mazingira na kushiriki tukio lisilosahaulika, huwa balozi bora kuliko tangazo lolote.

Na pengine hapo ndipo nguvu halisi ya Pande Msakuzi Marathon ilipo. Haikuandaa mbio tu; iliunganisha afya, michezo, uhifadhi, biashara, uwekezaji na utalii katika jukwaa moja.